Saturday, April 28, 2018

A Taste of Yiddish 8.32

Connect To Your Past Present and Future!!!
85% of the Jews That Perished In The Holocaust Spoke Yiddish!! You Can Extend Their Legacy By Learning Yiddish!! 
What A Great Way To Communicate!! 

this week's proverbs
דער וואָס אַרבּעט פאַרן פאָלק, דאַרף זײַן אויך געגרייט צום בּילן פון די הינט פון פאָלק

der vos arbet farn folk, darf zayn oykh gegreyt tsum biln fun di hint fun folk

in English
he who works for the people, should also be prepared for the barking of the dogs among the people

in Hebrew
מי שעובד לציבור, צריך להיות מוכן מהנביחות של הכלבים שבציבור

or this
טו אַ הונט גוטס, בּילט ער נאָך

tu a hunt guts, bilt er nokh

in English
do a dog a favor and he still barks

in Hebrew
תעשה טובה לכלב, והוא עוד נובח

יעדער הונט איז אויף זײַן מיסט גרויס

yeder hunt iz af zayn mist groys

in English
every dog is prominent over his poop

in Hebrew
כל כלב, על הזבל שלו גדול

ווי פירט מען זיך
א יונגערמאַן, אַ מחוצף, פון די משכילים, די "אויפגעקלערטע" איז אַמאָל געקומען צום מלבּי"ם אין געוואָלט זיך טשעפּן מיט אים:
''רבּי, איך האָבּ אַ שאלה, ס'איז דאָך בּאַוווּסט אַז ווען איינער גייט אין גאַס און בּאַגעגנט אַ בּייזן הונט פירט זיך די וועלט, אַז מ'זעצט זיך אַוועק און אַז מ'בּאַגעגנט אַ רב, דאַרף מען זיך אויפשטעלן. ווי וועט זײַן דער דין אַז מ'טרעפט אַ רב מיט אַ הונט צוזאַמען, וואָס טוט מען אין אַזאַ פאַל?''
''די שאלה,'' ענטפערט דער מלבּי"ם. '' איז טאַקע אַ גאַנץ שווערע. ווען עס טרעפט זיך אַזאַ מין שאלה דאַרף מען אייבּיק קוקן אויף דער מנהג העולם, ווי די וועלט פירט זיך. ווייסטו וואָס, איך האָבּ אַ פּלאַן. לאָמיר בּיידע צוזאַמען אַרויסגיין אין גאַס, וועלן מיר זען וואָס דער עולם וועט טאָן....''

vi firt men zikh
a yungerman, a mekhutsef, fun di maskilim, di “ufgeklerte” iz amol gekumen tsum Malbim un gevolt zikh tshepn mit em:
Rebe, ikh hob a shayle. s'iz dokh bavust az ven eyner geyt in gas un bagegent a beyzn hunt, firt zikh di velt az m'zetst zikh avek, un az m'bagegent a Rov, darf men zikh ufshteln. vi vet zayn der din az m'treft a Rov mit a hunt tsuzamen? vos tut men in aza fal?”
di shayle,” entfert der Malbim, “iz ta'ke a gants shevere. ven es treft zikh aza min shay'le, darf men eybik kukn af der minhag ha'olom, vi di velt firt zikh. veystu vos, ikh hob a plan. lomir bey'de tsuzamen aroysgeyn in gas, veln mir zen vos der oylem vet ton....”

how the people respond
a young man, brazen, from the 'enlightened' ones, a maskil, once came to the Malbim and wanted to provoke him:
Rabbi, I would like to ask you a halchic opinion. It is a known fact, that when you walk in the street and happen upon a wicked dog, the custom is to sit down, and when one meets a Rabbi one should stand up. What should one do, if you come across a Rabbi and a dog together, how should he conduct himself?”
This question,” the Malbim answered, “is a difficult one. When we come across a question of this sort, one should always look at the way the people respond, whatever is customary. You know what? Let's, both of us together, go out into the street , and see how the folk will respond.....”

איך שנוהגים
צעיר אחד, מחוצף, מן המשכילים, פעם הגיע למלבי''ם כדי להציק לו:
''רבי, יש לי שאלה אליך, זה ידוע כשמישהו הולך ברחוב ופוגש כלב רע, העולם נוהג שמתיישבים וכשפוגשים רב צריך לקום. מה תהיה ההלכה אם פוגשים רב עם כלב יחד, מה עושים במקרה כזה?''
''השאלה הזאת,'' עונה לו המלבי''ם, ''היא באמת קשה. במקרה כזה, תמיד כדי לסמוך על מנהג העולם, איך שאנשים ברחוב מתנהגים. אתה יודע מה, יש לי עצה. בא שנינו נצא לרחוב ונראה איך שהאנשים יגיבו.....''

Check Out Our Selection of Books

Lechayimbooks at Amazon

Brand New!! Just Released!!

 אַ  גוטע וואָך 

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation

No comments:

Post a Comment