Thursday, December 29, 2016

A Taste of Yiddish 7.13

A Great Gift All Year Round!! YIDDISH Has Gone Meshuga!! Everyone Suddenly Wants To Learn Yiddish!! I Guess Because Yiddish In 10 Lessons Is The Best Yiddish Program On The Market!! Before You Know It, You Might Converse In Yiddish Like A Pro!! Listen To The CD In The Car!! Join The Crowds!!



this week's proverb
אַ מענטש טרעפט אַן אָפּגעריבּענע פּרוטה אין גאַס, בּייגט ער זיך אַראָפּ בּיז צו דער ערד דאָס אויפהייבּן אָבּער ווען עס קומט צו אַן אַנדערע מענטשן, הייבּט ער זיך אויף בּיז צום הימל און איז זיך נישט גרייט צו בּייגן אפילו אַ שיעור פון אַ כּזית (דער חידושי הרי''ם)

translitertaed
a mentsh treft an opgeribe'ne pru'te in gas, beygt er zikh arop biz tsu der erd dos uf'heybn ober ven es kumt tsu an an'de're mentshn, heybet er zikh af bz tsum huml un iz zikh nit greyt tsu beygn afi'le a shiur fun a kezayis

the proverb actually means
a person finds a worn out coin in the street, he will bend down to the floor to pick it up, but to interact with another person, he lifts his head to the sky and refused to bend over even the measure of an olive (kezayit*)

translated to Hebrew
מוצא אדם פרוטה שחוקה בשוק, מיד מכופף עצמו לאדמה כדי להגביהה, אך ביחסו לבני אדם - מגביה עצמו עד למרום ומסרב להתכופף אפילו בשיעור של זית (ר' יצחק מאיר מגור - הרי"מ מגור)


*Kezayit, is a Talmudic unit of volume approximately equal to the size of an average olive. The word itself literally means  "like an olive".

Express It In Yiddish Vol 1: Body Language”

500 Yiddish expressions and idioms about the nuances and mannerisms of body language. The body speaks its own language


אַ גוטע וואָך 

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation

Monday, December 26, 2016

A Miser - Washington's Eyes On The Dollar Bill

A Great Chanuka Gift!! YIDDISH Has Gone Meshuga!! Everyone Suddenly Wants To Learn Yiddish!! I Guess Because Yiddish In 10 Lessons Is The Best Yiddish Program On The Market!! Before You Know It, You Might Converse In Yiddish Like A Pro!! Listen To The CD In The Car!! Join The Crowds!!


this week's proverbs describe the miser
מ׳האָט פון זיי הנאה פּונקט אַזוי ווי פון די חנוכּה ליכטעלעך
(די הלכה איז אַז מ'טאָר נישט הנאה האָבּן פון חנוכּה ליכט. ס'זענען פאַראַן קמצנים וואָס זענען געגליכן צו חנוכּה ליכט וואָס מ'קען נישט פון זיי הנאה האָבּן)

transliterated
m'hot fun zey ha'no'e punk azoy vi fun di khanike likhtelekh
(di halokhe iz az m'tor nit ha'no'e hobn fun khanike likht. S'zenen faan kamtsunem vos zenen geglikhn tsu khanike likht vos m'ken nit fun zey ha'no'e hobn)

translated to English
you benefit from them like from the Chanuka candles
(It is forbidden to derive benefit from the light of the Menorah just as it was forbidden to derive benefit from the Menorah in the Temple, and also in order to show that its purpose of the Menorah is for a Mitzvah, not just for illumination. There are those misers who are similar to the Chanuka candles that you can't derive any benefits from them.)

translated to Hebrew
נהנים מהם כמו שנהנים מנרות חנוכה
(ר״ל שלפי ההלכה אסור להשתמש בהם (שבת כא,א - כא,ב)
ומשום הכי אין נהנים מנר חנוכה ואנשים אלו הם קמצנים
גדולים ואין בני אדם נהנים מהם)


the Gemara in tractate Senhedrin 29b tells us of
someone who was once nicknamed “the mouse that is lying on golden coins”
i.e., a miser. (Mice often drag away into their holes glittering object such as coins, rings, etc, although they don't benefit from it.)

originally in Aramaic
עכברא דשכיב אדינרי (סנהדרין כ"ט:)


the expression is
אַ קאַרגער ליגט אויפן געלט ווי אַ הונט אויפן בּיין

transliterated
a karger ligt afn gelt vi a hunt afn beyn

in English
a miser sits on his money like a dog on a bone

in Hebrew
קמצן שוכב על הכסף כמו כלב על עצם


or this
פון אַ קאַרגן גביר און אַ פעטן בּאָק געניסט מען ערשט נאָכן טויט

transliterated
fun a kargn gvir un a fetn bok genist men ersht nokhn toyt

this proverb means
from a rich miser and a fat goat you first benefit after their death

in Hebrew
מקמצן עשיר ומתיש שמן נהנים רק אחרי המוות


a description of a miser
ווען ער נעמט אַרויס אַ דאָלאַר פון טאַש הייבּט אָן וואַשינטאָנס אויגן צו בּלינצלען; ער דאַרף זיך צוגעוווינען צו די ליכטיקייט ווײַל ער האָט שוין אַ לענגערע צײַט קײַן ליכט נישט געזען.....

transliterated
ven er nemt aroys a doler fun tash heybt on vashingtons oygn tsu blintsln; er darf zikh tsugevoynen tsu di likhtikeyt vayl er hot shoyn a lengere tsayt kayn likht nit gezen...


in English
when he takes out a dollar from his pocket, Washington's eyes begins to blink; he needs to adjust to the light, because he hasn't seen the light in a long time.....

הגדרה של קמצן

כשמוציא דולר מהכיס, העיניים של וושינגטון מתחיל למצמץ; זה זמן רב שהוא ראה אור....


Express It In Yiddish Vol 1: Body Language”

500 Yiddish expressions and idioms about the nuances and mannerisms of body language. The body speaks its own language

 אַ פריילעכן חנוכה

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation

Thursday, December 22, 2016

A Taste of Yiddish 7.12

A Great Chanuka Gift!! YIDDISH Has Gone Meshuga!! Everyone Suddenly Wants To Learn Yiddish!! I Guess Because Yiddish In 10 Lessons Is The Best Yiddish Program On The Market!! Before You Know It, You Might Converse In Yiddish Like A Pro!! Listen To The CD In The Car!! Join The Crowds!!



Some Yiddish Words For Chanukah
Yiddish
Phonetically
English
Hebrew
מנורה
menoyre
menorah
חנוכיה
בּוימל
boyml
olive oil
שמן זית
קנויט-ן
knoyt-n
wick-s
פתילי(ה)-ות
לאַטקע-ס
latke-s
potato pancake-s
לביב(ה)-ות
כרעמזל-עך*
khremzl-ekh*
potato pancake-s*
לביב(ה)-ות*
פּאָנטשקע-ס

דריידל/גאָר**  
puntshke-s

dreydl/gor
doughnut-s

dreidel
סופגני(ה)-ות

סביבון


*Some use khremzl as a different kind of pancake made on Passover. It's all about geographics
**In some Lithuanian areas the dreydl was called a 'gor'



this week's sayings
די שוואַכסטע טינט האַלט מערער ווי דער שטאַרקסטער זכּרון

transliterated
di shvakhste tint halt merer vi der shtarkster zikorn

the saying actually means
the weakest ink holds more than the strongest memory

translated to Hebrew
הדיו הכי חלש, מחזיק יותר מהזכרון הכי חזק



another
אַ טראָפּ טינט מאַכט אַ מיליאָן טראַכטן

transliterated
a trop tint makht a milyon trakhtn

in English
A drop of ink, makes a million think

in Hebrew

טיפת דיו עושה מליון לחשוב



Express It In Yiddish Vol 1: Body Language”

500 Yiddish expressions and idioms about the nuances and mannerisms of body language. The body speaks its own language

אַ גוטע וואָך און אַ פריילעכן חנוכה

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation

Thursday, December 15, 2016

A Taste of Yiddish 7.11

A Great Chanuka Gift!! YIDDISH Has Gone Meshuga!! Everyone Suddenly Wants To Learn Yiddish!! I Guess Because Yiddish In 10 Lessons Is The Best Yiddish Program On The Market!! Before You Know It, You Might Converse In Yiddish Like A Pro!! Listen To The CD In The Car!! Join The Crowds!!



this week's proverb
אין פּאָליטיק ווי אין מאַטעמאַטיק, דער איינס ציט זײַן כּוח פון די אַלע נאָלן הינטער אים


transliterated
in politik vi in ma'te'matik, der eyns tsit zayn koyakh fun di a'le nuln unter em


the proverb actually means
in politics as in mathematics the one draws its power from the zeros attached to it


translated to Hebrew

בפוליטיקה כמו במתמטיקה, האחד שואב כוח ממספר האפסים שמאחריו



Express It In Yiddish Vol 1: Body Language”

500 Yiddish expressions and idioms about the nuances and mannerisms of body language. The body speaks its own language

אַ גוטע וואָך

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation

Friday, December 9, 2016

A Taste of Yiddish 7.10

A Great Chanuka Gift!! YIDDISH Has Gone Meshuga!! Everyone Suddenly Wants To Learn Yiddish!! I Guess Because Yiddish In 10 Lessons Is The Best Yiddish Program On The Market!! Before You Know It, You Might Converse In Yiddish Like A Pro!! Listen To The CD In The Car!! Join The Crowds!!





this week's proverbs
אַ קינד קען זײַן ערגער ווי אַ גזלן, און מ'טאַנצט נאָך אויף זײַן חתונה

transliterated
a kind ken zayn erger vi a gazln un m'tantst nokh af zayn kha'se'ne

the proverb actually means
a child can be worse than a bandit; yet you dance at his wedding

translated to Hebrew
ילד יכול להיות גרוע מגזלן ועוד רוקדים בחתונה שלו



another
אַ בּייזער צונג איז ערגער פון אַ שלעכטער האַנט

transliterated
a beyzer tsung iz erger fun a shlekhter hant

in English
a wicked tongue is worse than an evil hand

in Hebrew
לשון רע גרוע מיד מרושעת


another
אַמאָל איז דער רפואה ערגער פון דער מכּה

transliterated
amol iz der refu'e erger fun der ma'ke

in English
sometimes the remedy is worse than the disease

in Hebrew
לפעמים הרפואה גרוע מהמחלה


another
אַ געוואָרענער איז ערגער ווי אַ געבּאָרענער

transliterated
a gevorener iz erger vi a gebo're'ner

in English
a newcomer (joined the fold) is worse than a native (born into it)

in Hebrew
זה שנהיה גרוע מזה שקיים מאז


another
דער עינוי הדין איז ערגער פונעם דין אַליין

transliterated
der inu'e ha'din iz erger funem din a'leyn

in English
the delay of justice is worse than the judgement itself

in Hebrew
עינוי הדין גרוע מהדין עצמו


lastly
ערגער איז דער וואָס בּאַרעכטיקט אַן עוולה פון דעם וואָס טוט אַן עוולה

transliterated
erger iz der vos barekhtikt an av'le fun dem vos tut an av'le

in English
worse is he that condones an injustice than the one committing an injustice

in Hebrew
גרוע, מצדיק עוולה מעושה עוולה




Express It In Yiddish Vol 1: Body Language”

500 Yiddish expressions and idioms about the nuances and mannerisms of body language. The body speaks its own language

אַ גוטע וואָך

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation