Saturday, July 2, 2016

A Taste of Yiddish 6.42

Express It In Yiddish Vol 1: Body Language”
500 Yiddish expressions and idioms about the nuances and mannerisms of body language. The body speaks its own language



this week's proverbs
אַ קראַנקען פרעגט מען, אַ געזונטן גיט מען

transliterated
a kranken fregt men, a gezuntn git men

the proverb actually means
a sick man you ask, a healthy person you give

translated to Hebrew
לחולה שואלים לאדם בריא נותנים


or this
פרעג נישט דעם דאָקטער, פרעג בּעסער דעם חולה

transliterated
freg nit dem dokter freg dem khoy'le

in English
don't ask the doctor, better ask the patient

in Hebrew
אל תשאל את הרופא יותר טוב תשאל את החולה


here's a different one
בּעסער דעם בּעקער ווי דעם דאָקטער (אַוועקגעבּן דאָס געלט)

transliterated
beser dem beker vi dem dokter (a'vekgebn dos gelt)

in English
better the baker than the doctor (to spend)

in Hebrew
עדיף האופה מהרופא (להוציא את הכסף)


another
אַ דאָקטער טאָר מען נישט ווינטשן אַ גוט יאָר

transliterated
a dokter tor men nit vintshn a gut yor

in English
you may not wish a doctor to have a good year

in Hebrew
לרופא אסור לאחל שנה טובה


lastly
ער פאַרשטייט אַ קרענק

transliterated
er farshteyt a krenk

in English
he understands nothing (lit. a sickness)

in Hebrew
הוא לא מבין כלום (הוא מבין מחלה)


צוויי הונדערט קאַרבּן
צוויי בּאַקאַנטע ליטוואַקעס, בּיידע רעכטע אביונים, וואָס האָבּן שוין געוווינט אין וואַרשע היפּשע עטלעכע יאָרן, האָבּן זיך בּאַגעגענט אין גאַס. פרעגט איינער דעם אַנדערן, ,,וואָס מאַכסטו עפּעס, גוטער בּרודער? שוין אַ צײַט נישט געזען, ווי גייט עס דאָ אין וואַרשע?''
,,אָט,'' ענטפערט יענער, ,,מ'לעבּט ווי עס איז, אַלץ בּעסער ווי געשטאָרבּן. און ווי איז בּײַ דיר?''
,,מיר וואָלט געווען גאָרנישט שלעכט, מ'זאָל זיך נישט פאַרזינדיקן, אַבּי מען האָט אַ שטיקל בּרויט. וואָס נאָך דאַרף אַ ייד מער? האָבּ איך אָבּער, נישט פאַר דיר געדאַכט, אָפּגעקרענקט צוויי חדשים צײַט און פאַרקרענקט גאַנצע צוויי הונדערט קאַרבּן''
,,אָה וואַ, צוויי הונדערט קאַרבּן זאָגסטו? אַ שאָד, ווי איך בּין אַ ייד! בּײַ אונדז אין ליטא וואָלסטו דאָך פאַר דעם געלט געקענט קרענקען אפשר צוויי יאָר.''.....

tsvey hundert rubl
tsvey bakan'te litva'kes, bey'de rekhte evyonim, vos hobn shoyn gevoynt in Varshe hip'she etlekhe yor, hobn zikh ba'gegent in gas. Fredt eyner dem ande'ren, “vos makhstu epes, guter bruder? Shoyn a tsayt nit gezen. Vi geyt es do in Var'she?”
ot,” entfert ye'ner, m'lebt vi es iz, alts beser vi geshtorbn. un vi iz ba dir?” “mir vold geven gornit shlekht – m'zol zikh nit farzindikn, abi m'hot a shtikl broyt. vos den darf a Yid mer – hob ikh o'ber, nit far dir gedakh, opgekrenkt tsvey khodosem tsayt un farkrenkt gants tsvey hundert karbn.” o va, tsvey hundert karbn zogstu? a shod vi ikh bin a Yid, ba undz in Li'te volstu dokh far dem gelt gekent krenken efsher tsvey yor.”......

two hundred rubles
two acquainted people, both real paupers, that lived in Warsaw quite a number of years, met on the street. One asks the other, “How are you, my fellow brother, I haven't seen you in a while, how is everything going here in Warsaw?”
eh,” he answers, “Life is what it is, anything better than death. How's it by you?”
I would have been OK, I shouldn't sin with my words, most important we have a piece of bread. What more does a Jew need? I have, however, you shouldn't know from it, been bedridden for two months and used up two hundred rubles for the cost of the sickness.”
Oh boy! Two hundred rubles, you say? What a pity! As I am a Jew, by us in Lithuania, for two hundred rubles, you could have ailed for about two years.”.....


מאתיים רובל
שני ליטאים מכירים, שניהם אביונים אמיתיים, שגרו בוורשה שנים רבות, נפגשו ברחוב. אחד שואל את השני, ,,מה שלומך, אחי הטוב? כבר מזמן לא ראיתיך, איך הולך לך פה בוורשה?''
,,הנה'' עונה האחר, ,,חיים כמו שהם, הכל יותר טוב ממוות, ואיך אצלך?''
,,אצלי המצב לא היה כל כך נורא - שלא אחטוא במילים, העיקר שיש לחם לאכול, מה יהודי צריך יותר מזה - אילו לא הייתי, שלא תדע מזה, נופל למשכב לחודשיים והמחלה הזו עלתה לי מאתיים רובל.''
אוי ואבוי, מאתיים רובל!? חבל, כמו שאני יהודי, אצלנו בליטא, היית בכסף הזה יכול להיות מרותק למיטה אולי שנתיים.''....


YIDDISH Has Gone Meshuga!! Everyone Suddenly Wants To Learn Yiddish!! I Guess Because Yiddish In 10 Lessons Is The Best Yiddish Program On The Market!! By The End Of Summer You Might Converse In Yiddish Like A Pro!! Listen To The CD In The Car!! Join The Crowds!!

http://www.amazon.com/Yiddish-Lessons-Home-Study-Program/dp/1628471050



 אַ גוטע וואָך 

Chaim Werdyger
Bringing back the Yiddish language

A proverb is a short, generally known sentence of the folk which contains wisdom, truth, morals, and traditional views in a metaphorical, fixed and memorizable form and which is handed down from generation to generation



No comments:

Post a Comment